Kafkabrigade

De Kafkabrigade is opgericht om overbodige en disfunctionele bureaucratie op te sporen en aan te pakken. Het gebeurt vaak dat mensen in situaties terecht komen waar ze door allerlei procedures en regels geen touw meer aan vast kunnen knopen. De Kafkabrigade onderzoekt deze problemen en helpt overheidsorganisaties met het inrichten van hun organisatie rondom de publieke waarde die ze willen dienen. Daarbij stellen we steeds de burger, ondernemer of professional die is vastgelopen in bureaucratie centraal.

Persbericht: Gevolgen van registratiefouten niet te overzien en herstellen

8 feb.

Burgers in de knel door gegevensuitwisseling overheid

De Digitale KooiFouten in registraties verspreiden zich door gegevensuitwisseling als een olievlek over (overheids)organisaties, correctie van de gevolgen echter niet. Vaak is ook niet te overzien welke gevolgen een verkeerde registratie heeft bij andere overheden. Omdat dit voorkomt bij zowel fouten van overheden, van burgers, complexe situaties, (identiteits)fraude als uitschrijvingen worden honderduizenden mensen getroffen met vaak grote administratieve en financiële problemen. Dat concluderen Arjan Widlak en Rik Peeters van Stichting Kafkabrigade in hun boek “De Digitale Kooi” dat vandaag bij uitgeverij Boom Bestuurskunde verschijnt. Ze pleiten daarom onder meer voor een recht op centrale correctie, zodat burgers rechten en diensten die ze via één registratie kunnen verliezen, ook weer kunnen verkrijgen via die registratie.

Kafkabrigade wordt Stichting Kafkabrigade

4 feb.

De Kafkabrigade wil zich als nonprofit meer ontwikkelen als belangenorganisatie. Stichting Kafkabrigade strijdt voor betere bescherming van burgers tegen de kafkaëske situaties waarin mensen terecht kunnen komen in contact met bureaucratieën.

Onnodige en disfunctionele bureaucratie

"Het doel van de Stichting Kafkabrigade is die situaties te identificeren waar bureaucratische organisaties niet de publieke waarde scheppen waartoe ze zijn ingesteld, waar de institutionele arrangementen ondoordacht zijn, waar de effectiviteit voor individuele burgers geen aandacht krijgt of waar ongecontroleerd onverschilligheid wordt georganiseerd. Als de eisen die bureaucratische organisaties stellen geen doel dienen voor de burger of het publiek, wordt bureaucratie een vorm van onderdrukking. Als administratieve communicatie nutteloos is, alleen de bureaucratie zelf dient of onbeperkt kan worden opgelegd, verwordt de rechtstaat tot willekeur. Als regels en procedures onbegrijpelijk worden, te complex om te bevatten of onredelijk tijdrovend, gaat onze vrijheid verloren. Als automatisering een hefboom wordt om burgers te overspoelen met administratieve eisen, wordt bureaucratie een vorm van terreur, terwijl ze een bescherming moet zijn voor ieder van ons.

De Stichting Kafkabrigade stelt zich ten doel om de omstandigheden te scheppen om deze dysfuncties aan te pakken en om een publiek te organiseren dat hierom vraagt. Daarom willen we beter begrijpen wat disfunctionele bureaucratie is, wat de oorzaken zijn en hoe de omstandigheden voor verbetering geschapen kunnen worden. Ons doel is kennis te scheppen, om ernaar te handelen en om geïnformeerde en weloverwogen actie te organiseren. De Kafkabrigade opereert onafhankelijk, maar werkt samen met gelijkgestemde organisaties om elkaar aan te vullen en elkaars effectiviteit te versterken in het bereiken van bovenstaande doelen."

Nieuw statuten

Het bovenstaande is een citaat uit de preambule van de nieuwe statuten. Per 2018 is de Stichting Kafkabrigade een non-profit, die zich meer wil ontwikkelen als een belangenorganisatie. Dat vraagt om meer onafhankelijkheid, want de stichting stelt zich ook ten doel om het publiek te organiseren dat vraagt om het aanpakken van disfunctionele bureaucratie. Eerder opereerde de Kafkabrigade altijd "onder de radar". Dat wil zeggen: in relatieve stilte. In opdracht van publieke managers die hun organisatie meer wilden richten naar de bedoeling ervan, onderzochten we kafkaëske casus. Want een casus waarin alles mis lijkt te gaan, maakt zoveel mogelijk problemen concreet. Dat onderzoek vraagt om een veilige omgeving. Veilig betekent hier: niet zoeken naar de schuldvraag, maar naar de kern van het probleem, samen met alle betrokkenen. Van die manier van werken willen we geen afstand van nemen. Ook de Stichting Kafkabrigade blijft dit doen, omdat deze manier van werken is enorm leerzaam en productief is. Tegelijk zijn er hardnekkige problemen en problemen die niet altijd opgelost kunnen worden door betrokkenen, professionals en de publieke managers zelf. Dat vraagt om eigen onderzoek, lobby en publieke communicatie en actie.

Onafhankelijk

Dat betekent dat we financieel ook onafhankelijker willen worden. De Kafkabrigade financiert zichzelf nu via opdrachtwerk en gebruikt de winst om die die dingen te doen die niet via opdrachten te financieren zijn. Maar verandering vraagt vaak een lange adem, lobbywerk en ook wetenschappelijk onderzoek en publicaties om gezag te geven aan de resultaten. Daarom zoeken we nu ook donateurs en subsidiegevers, zodat we beter in staat zijn eigen onderzoek uit te voeren en onderwerpen langdurig te kunnen volgen. Een stichtingsvorm past daar beter bij.

Boek

Deels bewandelt de Kafkabrigade al deze weg. De afgelopen jaren kwam de Kafkabrigade vaker in aanraking met burgers die in grote problemen kwamen door gegevensuitwissing en het onvermogen van de overheid om fouten daarin te herstellen. De afgelopen tijd heeft de Kafkabrigade uitgebreid onderzoek gedaan naar waarom het maar niet lukt om dit soort problemen voor burgers op te lossen. Dit resulteert deze week in een boek, waarin algemene beginselen van behoorlijke ict worden geformuleerd, die nodig zijn om de burger centraal te stellen in een digitaliserende overheid.

Verbreding

Al met al betekent het dat we ietsje eigenwijzer willen worden. Dat betekent niet dat we geen opdrachten meer doen of geen onderwijs meer geven, maar wel dat we ook meer actief het beleid willen beïnvloeden. Daarin willen we meer de samenwerking zoeken. Onder meer met andere maatschappelijke organisaties, die ons kunnen helpen onnodige bureaucratie te identificeren en daarvoor aandacht te vragen bij politiek en ambtenarij.

Tussen de Regels: Serious Game over de nieuwe Omgevingswet

4 feb.

De Kafkabrigade ontwikkelt een Serious Game over de Omgevingswet. De nieuwe Omgevingswet moet zorgen voor vereenvoudiging en ruimte geven aan innovaties in de circulaire economie. Maar dat gaat niet vanzelf.

Tussen de Regels: Serious Game over de nieuwe Omgevingswet

Serious gaming is een bewezen instrument om in een veilige omgeving te reflecteren op complexe en gevoelige thema's, zoals interbestuurlijke samenwerking. In de simulatie doen deelnemers een gezamenlijke ervaring op. De simulatie geeft inzicht in de stelselkenmerken, organisatorische factoren en de rol van de professionele cultuur. Maar laat ook zien hoe ze kunnen botsen en hoe samenwerking en innovatie daarin verloren kunnen gaan.

Deelnemers reflecteren in drie stappen op de simulatie. Aan de hand van heldere evaluatiekaders brengen ze de benodigde structuur aan om vragen te kunnen overzien als: Wat gebeurt er eigenlijk? Waarom gebeurt dat? En wat betekent dit voor onze werkpraktijk?

Actie-onderzoek

Bent u de publieke manager die onnodige bureaucratie wil aanpakken? Bel +31 6 12 45 80 87 of mail ons. Wij leggen u graag uit wat we voor u kunnen betekenen.

(Gast)colleges en masterclasses

De Kafkabrigade geeft regelmatig (gast)colleges en masterclasses over bureaucratie en haar disfuncties, leiderschap en publieke waarde en de invloed van digitalisering op het functioneren van de bureaucratie. We doen dit bijvoorbeeld voor Tias Nimbas in de masterclass Innovatie en Transformatie en voor het Zijlstra Center van de Vrije Universiteit in het vak Public Governance, Law & Administration. Meer weten?